Konuya ilişkin İHD’de yapılan açıklamayı şube yöneticisi Hüseyin Yaşar Sezgin okudu.
Son dönemlerde gazeteci, hak savunucuları, siyasetçiler, hukukçular, sendikacılar, akademisyenler, öğrenciler ve demokratik haklarını kullananlara yönelik gözaltı ve tutuklamalarda kaygı verici artık yaşandığını söyleyen Sezgin, “Bu baskı ortamında, hak savunucusu Yaprak Kurban'ın tutukluluğu, yalnızca bir kişinin özgürlüğünden mahrum bırakılması olarak değerlendirilemez. Yaprak Kurban'ın tutuklanması, insan hakları savunucularına yönelik baskıların ve sivil toplum alanını daraltan politikaların son halkalarından biridir. Yaprak Kurban; hak ihlallerinin belgelenmesi, mağdurların adalete erişiminin desteklenmesi, cezasızlıkla mücadele edilmesi ve insan hakları kültürünün güçlendirilmesi için emek veren bir hak savunucusudur. Hak ihlallerine uğrayanların sesi olmak, adalet talebini görünür kılmak ve evrensel insan hakları ilkelerini savunmak, demokratik toplumlarda korunması gereken meşru faaliyetlerdir. Bu nedenle Yaprak Kurban'ın özgürlüğünden mahrum bırakılması, yalnızca kendisine değil, hak arayan herkese verilmek istenen bir gözdağı niteliği taşımaktadır” dedi.
Hak savunucuların görevinin devletin insan hakları yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini izlemek, hak ihlallerini belgelemek, mağdurlarla dayanışmak ve kamuoyunu bilgilendirmek olduğunu söyleyen Sezgin, “Bu faaliyetlerin suç olarak gösterilmesi ya da cezalandırılması, demokratik hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmamaktadır. Hak savunucularını susturmaya yönelik her girişim, toplumun hakikate ulaşma hakkını, adalet arayışını ve demokratik katılımını da zedelemektedir.
Hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmayan kişilerin uzun süre özgürlüklerinden mahrum bırakılması; masumiyet karinesi, kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı ile adil yargılanma hakkı bakımından ciddi sorunlar doğurmaktadır.
Ayrıca, Yaprak Kurban'ın genel sağlık durumu dikkate alındığında, sağlık hizmetlerine zamanında, düzenli ve nitelikli biçimde erişimin güvence altına alınması yaşamsal önem taşımaktadır. Özgürlüğünden yoksun bırakılan herkesin sağlık hakkı, ulusal mevzuatın yanı sıra uluslararası insan hakları sözleşmeleriyle de güvence altındadır. Tutukluluk koşulları hiçbir şekilde kişilerin sağlık hakkını zedelememeli; gerekli muayene, tedavi ve ilaçlara kesintisiz erişimleri sağlanmalıdır. Sağlık hakkının korunması, devletin yerine getirmesi gereken temel yükümlülüklerden biridir.
Yaprak Kurban'ın tutukluluğunun devamı da bu kaygıları güçlendirmektedir. Bir hak savunucusunun meşru faaliyetleri nedeniyle özgürlüğünden mahrum bırakılması kabul edilemez. İnsan haklarını savunmak suç değildir. Hak ihlallerini belgelemek suç değildir. Mağdurlarla dayanışmak suç değildir. Adalet talep etmek suç değildir.
Ne yazık ki Yaprak Kurban'ın yaşadıkları münferit değildir. İnsan Hakları Derneği üyeleri ve yöneticileri uzun yıllardır benzer baskılarla karşı karşıya bırakılmaktadır. Bu kapsamda, önceki dönem şube sekreterimiz Suna Bilgin de uzun süredir tutuklu bulunmaktadır. Suna Bilgin'in tutuklanmasının ardından da ifade ettiğimiz gibi; insan hakları savunuculuğu suç değildir. Hak ihlallerini belgelemek, hakikati görünür kılmak ve mağdurlarla dayanışma içerisinde olmak, hiçbir şekilde cezalandırılmaması gereken meşru insan hakları faaliyetleridir.
Bugün Yaprak Kurban'ın tutukluluğu ile karşı karşıya olmamız, insan hakları savunucularına yönelik baskıların süreklilik kazandığını göstermektedir. Dün Suna Bilgin, bugün Yaprak Kurban... Değişen yalnızca isimlerdir. Değişmeyen ise hak savunucularını susturmaya, sivil toplum alanını daraltmaya ve toplumun adalet talebini bastırmaya yönelik anlayıştır” diye konuştu.
Devletin görevinin hak savunucularını cezalandırmak yerine onların güvenli ve özgür bir ortamda çalışmalarını sağlamak olduğunu belirten Sezgin, “Yaprak Kurban derhal serbest bırakılmalıdır. İnsan Hakları Derneği üyesi Suna Bilgin başta olmak üzere, insan hakları mücadelesi yürüttükleri ve temel haklarını kullandıkları için özgürlüklerinden mahrum bırakılan tüm hak savunucuları serbest bırakılmalıdır.
İnsan hakları savunucularına yönelik baskı politikalarına son verilmeli; kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkı, adil yargılanma hakkı ile ifade ve örgütlenme özgürlükleri güvence altına alınmalıdır” ifadelerini kullandı.