Tunceli Vali Yardımcısı Okan Yenidünya, Tarım ve Orman Müdürü Yavuz Suat Pala, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) Personel ve Destek Hizmetleri Genel Koordinatörü Ahmet Poyraz, TKDK Hukuk Müşaviri Burak Yıldız, TKDK Erzincan İl Koordinatörü Metin Bektaş ile ilimiz üretici birlikleri, kooperatif temsilcileri, oda başkanları ve girişimcilerinin katıldığı toplantıda program kapsamındaki destekler hakkında bilgi verildi.
1. Çağrı İlanının Temel Özellikleri
Yayın tarihi & bütçe: 30 Eylül 2025 tarihinde yayımlandı.
Toplam destek bütçesi: 50 milyon avro olarak belirlenmiş.
Kapsanan tedbir: “Tarım ve Balıkçılık Ürünlerinin İşlenmesi ve Pazarlanması ile İlgili Fiziki Varlıklara Yönelik Yatırımlar” tedbiri.
Destek verilecek yatırım alanları:
• Süt, et, yumurta, meyve ve sebze ürünlerinin işlenmesi
• Süt toplama merkezleri
• Soğuk hava depoları
• Diğer fiziksel altyapı ve tesis yatırımları bu ana kapsam içindedir.
Hibe oranı: %50 ile %75 arasında destek sağlanacak.
Program genelinden etki: 2025 yılı çağrı takvimi kapsamında, IPARD III toplamda 188 milyon avro destek bütçesiyle ilanların tamamlandığı belirtiliyor.
Öncelikler/pozitif ayrımcılık: Genç yatırımcılar, kadın yatırımcılar gibi gruplara ilave destek ve puanlama avantajı verilebileceği daha önceki çağrılarda uygulanan yöntemler arasında.
2. Kimler Başvurabilir?
Çağrıda belirtilen üzere:
Gerçek ya da tüzel kişiler (mikro, küçük veya orta ölçekli işletmeler) başvuru yapabilir.
Başvuran işletmenin, proje yapacağı ilde veya bölgede faaliyet gösterecek olması gerekir (il koordinatörlüğü ve irtibat ofisleri üzerinden sunum yapılır).
Başvuru yapılacak yatırımların, çağrı konusuna uygun olması — işleme, soğuk hava, süt toplama gibi alanlara yönelik olması zorunludur.
Yatırımın uygunluk kriterlerine (mevzuata uygunluk, çevresel etki, teknik yeterlilik, mali sürdürülebilirlik vb.) uygun olması beklenir.
(TKDK’nin başvuru rehberinde, her yatırım türü için detaylı uygun harcama listeleri, teknik şartnameler ve seçim kriterleri yer alır.)
3. Başvuru Süreci & Zamanlama
Çağrı ilanı yayımlandıktan sonra başvuru paketleri (reklam, başvuru rehberi, teknik şartnameler vs.) TKDK tarafından duyurulur (web sitesi, il koordinatörlükleri aracılığıyla).
Başvurular, yatırımın yapılacağı ilin TKDK İl Koordinatörlüğüne veya İl İrtibat Ofisine yapılır (başvuru paketi teslimi) ve/veya çevrim içi sistem üzerinden kayıt/dosya yükleme ile gerçekleştirilir (başvuru rehberi detayına bağlı olarak).
Değerlendirme süreci: Projeler ilk olarak uygunluk kontrolünden geçer, sonra teknik/mali değerlendirme, saha kontrolleri gibi aşamalara girer.
Proje seçim kriterleri puanlamaya dayalıdır; başvuru rehberinde önceden belirlenmiş kriterler (yenilik, sürdürülebilirlik, katma değer, çevresel katkı vb.) kullanılır.
Destek almaya hak kazanan projelerle sözleşme imzalanır; proje uygulaması, ödeme talebi, izleme ve denetim süreçleri izlenir.
4. Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar & İpuçları
Rehberleri ve ilan metinlerini dikkatle incele: Her çağrıda teknik şartnameler, uygun harcama kalemleri ve kısıtlamalar farklı olabilir.
Yerel koordinatörlüklerle iletişim: TKDK İl Koordinatörlükleri bilgi desteği sağlar; yardım masaları ve sıkça sorulan sorular kısmı başvurucular için önemlidir.
Pozitif ayrımcılık (avantajlı gruplar): Genç girişimciler, kadın yatırımcılar, dağlık alan yatırımları gibi konular değerlendirme puanında avantaj sağlayabilir.
Mali sürdürülebilirlik & öz kaynak şartları: Projede, destek üst limiti ve öz kaynak kullanımı gibi kriterler sıkça yer alır; projenin finansal planlaması sağlam olmalı.
Uygun harcama kalemleri ve belgeler: İnşaat, makine-ekipman, elektrik/altyapı, hizmet, görünürlük harcamaları gibi kalemler için TKDK uygunluk kriterlerine uymalıdır.
Zamanlama ve teslim: Başvuru süresi çerçevesinde tüm belgelerin eksiksiz teslimi çok önemli; gecikmeler ya da eksik belgeler projeyi elenme riskine sokar.
Kontrol ve denetim riski: Proje uygulaması sırasında TKDK saha kontrolleri, harcama kontrolleri, uygunluk denetimleri yapılır. Belgeler (faturalar, tutanaklar vb.) iyi saklanmalı.