Pülümür ilçesinde bulunan 3 tuzladan yıllık bin ton civarında kaynak tuzu üretimi gerçekleştiriliyor. Haziran ayının ilk haftasında üretime başlanan tuzlalardaki mesai, mevsime göre eylül ayı sonuna kadar devam ediyor. Yeraltındaki kaya tuzu kaynağına tatlı suyun geçmesi sonucu iyon haline gelen tuzlar, biriktirme havuzlarına akıtılıyor. Tuzlar, burada dinlendirildikten sonra küçük kristalize havuzlara geçiyor. Bu havuzlarda biriken tuz, 3-4 günde bir çekiliyor. Doğal kaynak tuzları, birlik, ikilik, beşlik, onluk ve sofralık olarak paketlendikten sonra iç piyasanın yanı sıra yurt dışına ihraç ediliyor.
Yeraltı kaynak tuzunun tescili için Tunceli Ticaret ve Sanayi Odası (TTSO) tarafından geçtiğimiz yıl, Türk Patent Enstitüsüne başvuruda bulunuldu. Tunceli Üniversitesi, Pülümür Belediyesi, Tarım ve Orman İl Müdürlüğü’nün de destekleriyle tuz, “Tunceli Pülümür Yer Altı Kaynak Tuzu” ismiyle coğrafi tescil belgesi almaya hak kazandı.
Yaklaşık bir yıldır Pülümür Kaynak Tuzu ile ilgili coğrafi işaret çalışmaları olduğunu söyleyen Tunceli Ticaret ve Sanayi Odası (TTSO) Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Hüseyin Coşkun, “Bundan önce ilk coğrafi işaretli ürünümüz esnaf ve sanatkarlar odası tarafından alınan şorbik çorbasıydı. Ovacık Sarımsağı, Ulukale Dutu, Munzur Balı vardı. Son olarak Pülümür’ün hem Göneli, hem Balpayam Köyü ile merkez Hıver Mahallesi’nde üç gölde üretilen Pülümür Tuzunun coğrafi işaretini aldık. Tunceli Pülümür Kaynak Tuzu adı altında aldık. Bir yıldır çalışıyorduk. Üniversiteden Alper Hocamız, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nden Aslı Parmak hanımefendi, İl Tarım Müdürlüğünden Eren Bey, genel sekreterimiz Cem bey, üreticilerimiz, Pülümür Belediye Başkanı Sayın Müslüm Tosun, odamızın yönetim ve meclis üyeleri bu coğrafi işaretin alınmasında büyük gayret gösterdiler” dedi.
Tescil işleminin tamamlanmasından büyük bir mutluluk duyduklarını ifade eden TTSO Yönetim Kurulu Başkanı Coşkun, “Coğrafyamızın endemik bitki örtüsü zengin ve önemli. Bu tür katma değeri yüksek ürünlerin coğrafi işaret alması pazarlama noktasında, üretim kapasitenin artırılması anlamında ve ürünler ihracı anlamında önemli. Bu odamız adına bir başlangıç. Bugüne kadar odamızın coğrafi işaretini aldığı ürün yoktu. Bizim için tecrübe oldu. Sağolsunlar isimlerini saydığımız arkadaşların büyük emeği oldu. Hem kültürel hem coğrafi anlamda tescilini almamız gereken daha başka ürünler de var. Bunlarla ilgili yakın zamanda çalışma yapıp bu ürünleri çoğaltacağız. Tescil ilk adım önemli olan ürünü hak ettiği kaliteye ulaştırmak ve üretim kapasitelerini artırmak” diye konuştu.
İlçede bulunan 3 tuzla işletmesinin uzunca bir tarihi olduğunu kaydeden Pülümür Belediye Başkanı Müslüm Tosun ise, “Bazı kaynaklarda bin, bazı kaynaklarda 400 yıllık geçmişi var. Hatta Otlukbeli savaşının sebep ve sonuçlarında da ticari nedenlerle geçiyor bu tuzlalar. Tuzlar, doğal yöntemlerle yıllardır üretiliyordu. Bugün coğrafi işaret alması ilimize, ilçemize, ülkemize değer katan bir ürün haline gelmesini sağlayacak. TTSO öncülüğünde Munzur Üniversitesi ve işletmecilerin de katkılarıyla bu süreç tamamlandı” dedi.
Tuzun mineral açısından zenginliğine vurgu yapan Başkan Tosun, “Artezyen kuyusu şeklinde on beş metre derinliğindeki su, yüzeye çekerek büyük havuzlara aktarılıp buharlaştırılıyor daha sonra da küçük havuzlardan tuz elde ediliyor. Hiçbir katkı malzemesi olmadan nihai tüketiciye ulaşıyor. Tüketicilerin gönül rahatlığıyla kullanacakları bir ürün. Bu tuz ilimizde sadece Pülümür’de var. Katma değer yaratması, işletmelerin rehabilite edilmesi ve kapasitelerinin artırılmasıyla istihdam da sağlayacak. Ayrıca marka değeriyle ilimize, ilçemize değer katan bir sonuç elde etmiş olacağız” ifadelerini kullandı.
