73 yıl sonra Dersim’e dönen mektup ve çiçek!

Araştırmacı-Yazar Mesut Özcan, 1950 yılından itibaren Dersim’in ilçe ve köylerinden eski milletvekili Mehmet Fethi Ülkü’ye yazılan mektupların yer aldığı arşivi, çocuklarının izniyle Dersim’e getirdi. Binlerce mektubun yer aldığı arşivi inceleyen Özcan, 1953 yılında Hozat ilçesinden Ülkü’ye yazılan ve içinde dağ çiçeği bulunan mektubu görünce duygusal anlar yaşadığını söyledi. Özcan, mektubun 73 yıl sonra yazıldığı yere döndüğünü belirtti.

Arşivde 1950 yılından itibaren Dersim’den yazılan mektuplar bulunduğunu ifade eden Özcan, “Bunlar Dersim’in bütün ilçelerinden ve birçok köyünden dönemin Tunceli milletvekili adayı olan Fethi Ülkü’ye yazılan mektuplar. Fethi Ülkü, 1950 seçimlerinde bağımsız aday olur ve Tunceli’yi gezer. Birçok insanla iletişim kurar ve daha sonra bu insanlar ona mektuplar yazarlar. 1954 yılında Cumhuriyet Halk Partisi’nden aday olur ve seçimi kazanır. Seçimi kazandıktan sonra ve ilin milletvekili olunca daha çok mektup yazılır. Dolayısıyla bu mektupların hikayesi 1950’den başlayarak 1980 yılına kadar devam ediyor. Ben bu mektupları milletvekilimizin arşivinden alarak buraya taşıdım çocuklarının izniyle. Yani mektuplar yaklaşık 75-76 yıl sonra yazıldığı yere; Tunceli’ye geri dönmüş oldu” dedi.

HER KONUDA YAZILMIŞ 10 BİN CİVARINDA MEKTUP VAR

Arşivde 10 bin civarında mektup bulunduğunu söyleyen Araştırmacı-Yazar Mesut Özcan, “Mektuplarda her konuda yazılmış. Milli eğitimle, imarla ilgili yazılmışlar var. Çünkü 1950’den sonra 1937-1938’den sonra zorunlu iskandan geri dönüşler olunca kalacak yer sorunu, köylerine ulaşamama, hala yasak bölge sorunu olmak üzere yazılmış çok sayıda mektup var. Ziraat, tarım, milli eğitim konusunda çok mektup var. Neredeyse bütün öğretmenler kendisi de öğretmen olan Fethi Ülkü’ye mektup yazmışlar. 1955-1956 yıllarında askeri giden Tuncelilerin vekile yazdığı mektuplar ilginçtir. Ve ortak nokta şudur: hangi ilde bulunuyorlarsa yazılan mektuplarda bulundukları yerin havasının ve suyunun kendilerine yaramadığını, askerliklerini Elazığ ya da Erzincan’da yapmak istediklerini belirtip yardım istiyorlar” diye konuştu.

73 YIL SONRA YAZILDIĞI TOPRAKLARA DÖNEN MEKTUP!

Arşiv taramasında karşılaştığı ilginç mektuptan bahseden Özcan, “Mektup Hozat’tan yazılmış. Yazan kişi PTT’de çalışan Latif Özdağ. Latif Bey, daha evvel yazılan bir zarfın üzerine çizerek yeniden alıcının adresini yazıp gönderiyor. Aslında Hozat’tan Elazığ’a gönderiyor fakat daha önce Fransa’dan gelen zarfın üzerine yazıyor. Mektubu ben de sonradan fark ettim. Mektupta ne yazıyor diye baktığımda Latif Özdağ, Hozat’ı, kendisini anlatıyor. Fethi Bey, Elazığ’da öğretmen o sıralarda. Durumunu soruyor. Mektubu açtıktan sonra içinde küçük, kıvrılmış bir kağıt gördüm. Açtığımda içinden çiçek çıktı. Acaba sonradan mı kondu diye düşündüm. Sonra mektubu okuduğumda Latif Özdağ çiçeği gönderdiğini söylüyor. Memleket dağ çiçeklerinden kokulu bir ot çiçeğini sunuyorum diyor ve bunu mektubun sonunda yazıyor. Dolayısıyla bu çiçek Hozat’tan çıkıp Elazığ’a gidiyor, Fethi Bey milletvekili olunca oradan da Ankara’ya gidiyor. Bu çiçek, arşivi benim almamla beraber tekrar memleketi Dersim’e dönüyor” ifadelerini kullandı.